Na tej stronie staramy się tworzyć słownik pojęć z zakresu kulturystyki, fitness, strongman, cross-fit, MMA i odżywiania.

Ostatnia aktualizacja: 2015-01-16

Słownik pojęć kulturystycznych

A

ABS – anglojęzyczny skrót stosowany dla określenia mięśni brzucha (abdominals).

Adrenalina – hormon pełniący także funkcję neuroprzekaźnika należącego do grupy katecholamin, wydzielany przez rdzeń nadnerczy. Nazywany także „hormonem stresu”, ponieważ odpowiada za mobilizację zasobów energetycznych organizmu w sytuacjach stresowych.

Akton mięśniowy – to po prostu część mięśnia. W przypadku mięśni wyróżniamy aktony, jeżeli jego poszczególnie części przebiegają odmiennie względem osi obrotu stawu, co oznacza zaangażowanie w różne ruchy w stawie, a nawet działanie przeciwstawne. Przykłady: mięsień naramienny, czworoboczny.

Aminokwasy egzogenneaminokwasy, których organizm nie potrafi samodzielnie wytwarzać (syntetyzować). Muszą być zatem dostarczone w pożywieniu.

Aminokwasy endogenneaminokwasy, które organizm potrafi samodzielnie syntetyzować.

Anaboliki – środki (legalne bądź nie) o działaniu anabolicznym (nasilające procesy anaboliczne w organizmie).

Anabolizm – synteza, stan wzrostu. Anabolizm to zbiór procesów i reakcji chemicznych, podczas których następuje tworzenie bardziej złożonych związków ze związków prostych. Reakcje te z reguły wymagają dostarczenia energii. Przykładami reakcji lub procesów anabolicznych są: fotosynteza, synteza lipidów czy kwasów nukleinowych, oraz oczywiście biosynteza białek i aminokwasów, prowadząca do wzrostu mięśni, do czego potrzebny jest dodatni bilans azotowy. Więcej: http://pl.wikipedia.org/wiki/Anabolizm

Anty-kataboliki – środki wykazujące działanie hamujące proces rozpadu białek (katabolizm białek), przykładem jest glutamina.

Asekurujący – osoba, która obserwuje ćwiczącego podczas wykonywania ćwiczenia. Interweniuje gdy osoba nie jest w stanie dokończyć powtórzenia lub potrzebuje pomocy. W przypadku bardzo dużych ciężarów asekurować powinny dwie osoby po bokach.

Atrofia (atrophy) – stopniowe zmniejszanie się objętości komórki, tkanki, narządu lub części ciała. Wyróżnia się zanik fizjologiczny i patologiczny. W przypadku mięśni jest to zatem uwiąd, zanik tkanki mięśniowej.

B

BCAA (branched-chain amino acid) – aminokwasy rozgałęzione. Są nimi: leucyna, izoleucyna, walina. BCAA to także ważny suplement dla osób intensywnie ćwiczących. Wykazuje działanie anty-kataboliczne, wspiera działanie anaboliczne.

Białko – patrz: artykuł.

Błonnik – grupa węglowodanów pochodzenia roślinnego, których organizm człowieka nie jest w stanie przetrawić. Nie stanowi zatem źródła energii, ale pełni ważną rolę dla układu pokarmowego. Więcej: http://life-in-the-gym.pl/blonnik-i-jego-rola.html

BMI (Body Mass Index) – współczynnik masy ciała do wzrostu.

BPS – bezpośrednie przygotowanie startowe. Mikro-cykl przedstartowy w kulturystyce i fitness, w którym następuje ostateczne przygotowanie formy na zawody.

Buty anty-grawitacyjne – buty wyposażone w haki, które umożliwiają wykonanie zwisu głową w dół.

BV – patrz: Wartość biologiczna.

C

Ciężar maksymalny (CM) – to maksymalny ciężar (wartość oporu), jaki osoba jest w stanie pokonać w serii składającej się z jednego, poprawnie wykonanego powtórzenia określonego ćwiczenia.

Cis – rodzaj konfiguracji, w której mogą występować tłuszcze nienasycone, zachowując swoje zdrowotne właściwości. Unikać należy spożywania tłuszczów konfiguracji trans.

Clenbuterol („clen”) – środek będący agonistą receptorów β2-adrenergicznych, o działaniu podobnym do efedryny, jednak mającym silniejsze i dłużej utrzymujące się działanie stymulujące i termogenne. Powoduje zwiększenie objętości oddechowej, stymuluje ośrodkowy układ nerwowy, powoduje m.in. skutek uboczny w postaci drżenia rąk. Stosowany w celu redukcji tkanki tłuszczowej (jest bardzo skuteczny). Jego stosowanie jest nielegalne.

Ćwiczenia beztlenowe (anaerobic exercises) – trening obejmujący krótkie, intensywne eksplozje energii.

Ćwiczenia izometryczne (isometric exercises) – ćwiczenia polegające na napinaniu mięśni bez zmiany ich długości ani wykonywania ruchu w stawach.

Ćwiczenia izotoniczne (isotonic exercises) – ćwiczenia w których zmienia się długość mięśnia i jego obciążenie przy stałym naprężeniu.

Ćwiczenia rozciągające (streching) – serie ruchów mające na celu rozciągnięcie i rozluźnienie mięśni oraz tkani łącznej.

D

Definicja (definition) – rzeźba, posiadanie odtłuszczonych mięśni; odnosi się do jakościowego aspektu umięśnienia. Wysoka definicja charakteryzuje mięśnie o niskiej zawartości tkanki tłuszczowej oraz wody, dzięki czemu uwidoczniają się detale umięśnienia i żyły. Definicja stanowi jeden z parametrów oceny sędziowskiej w rundach sylwetkowych na zawodach w kulturystyce i fitness.

Diuretyki – środki (leki, suplementy, zioła) o działaniu moczopędnym.

DNP – 2,4-Dinitrofenol. Organiczny związek chemiczny z grupy fenoli. Jest silnie trujący dla ludzi i zwierząt. Pomimo tego stosowany jest w celu redukcji tkanki tłuszczowej. Jest to jednak bardzo ryzykowne i niezalecane.

Dopamina – jeden z hormonów z grupy katecholamin (pochodne tyrozyny), spełniający funkcję neuroprzekaźnika. Wysokie stężenie dopaminy powoduje dobry nastrój, podniesienie ogólnego pobudzenia, wprowadzenie w stan euforii.

Drążek – przyrząd (zwykle metalowy pręt lub rurka) wykorzystywany do wykonywania bardzo popularnego ćwiczenia, jakim jest podciąganie się.

Dynamika (dynamics) – cecha wynikająca z połączenia siły i szybkości.

Dźwignia (chwyt) – technika wykorzystywana w sztukach walki, polegająca na ułożeniu stawu przeciwnika w taki sposób, aby wywołać ból (lub aby próby uwolnienia wywoływały ból). Dźwignie są jedną z częstych technik kończących walkę, ponieważ kończynie uwięzionej w poprawnie założonej dźwigni grozi kontuzja.

E

ECA (Ephedrine, Caffeine, Aspiryn) – efedryna, kofeina oraz aspiryna; połączenie tworzące silny środek termogeniczny, używany w celu redukcji tkanki tłuszczowej.

Efekt „jo-jo” – szybki, ponowny wzrost wagi ciała, występujący jako naturalna reakcja organizmu na zastosowanie błędnej metody odchudzania (drastycznej diety odchudzającej lub głodówki).

Ekscentryczna faza powtórzenia – faza w której przyczepy mięśniowe oddalają się od siebie; przeciwieństwo fazy koncentrycznej.

Ergometr – maszyna stacjonarna do treningu aerobowego. Jest to rodzaj przyrządu, który potrafi zmierzyć ilość pracy wykonywanej przez mięśnie. Popularne ergometry to ergometr wioślarski oraz rowerowy.

 

F

„Flex” – dopełnienie treningu polegające na napinaniu mięśni pomiędzy seriami. Kenneth „Flex” Wheeler uzyskał swój przydomek właśnie za sprawą wykonywania „flex’a” między seriami. Jest także Flex Magazine – pismo kulturystyczne.

G

GABA – kwas gamma-aminomasłowy; jest związkiem organicznym z grupy aminokwasów, który pełni funkcję głównego neuroprzekaźnika o działaniu hamującym w całym układzie nerwowym. Przyjmowanie suplementów zawierających ten związek ma na celu poprawienie regeneracji organizmu oraz jakości snu.

Gainer – rodzaj odżywki, która zawiera białko i węglowodany w różnych proporcjach. Może zawierać także odrobinę tłuszczu. Wzbogacona witaminami, minerałami i ewentualnie innymi składnikami. Stosowana głównie w celu wspomagania wzrostu masy ciała i uzupełniania diety o odpowiednie składniki odżywcze.

Gęstość mięśni – twardość i grubość mięśnia; w praktyce oznacza to, że mięśnie są mocno zarysowane, pozbawione podskórnej wody i tkanki tłuszczowej. Jest to kwestia wielu czynników, a w szczególności lat ciężkiego treningu, odpowiedniego odżywiania i genetyki.

Giętkość – zdolność mięśni do rozciągania się i duży zasięg ruchu w stawach.

Glikemia – poziom cukru (glukozy); stężenie cukru we krwi, wyrażana w mmol/l.

Glikogen – wielocukier, który organizm gromadzi w wątrobie oraz mięśniach szkieletowych. Jest to postać, w której magazynowane są węglowodany w celu zapewnienia źródła energii.

Gryf – podstawowy element sztangi, na który zakłada się obciążenia.

Gryf łamany – specjalnie powyginany, krótki gryf. Służy przede wszystkim do ćwiczeń ramion, ale także np. pleców i barków (podciągania).

H

„Hardgainer” – określenie osoby mającej problemy z budowaniem masy mięśniowej.

Hiperglikemia – zbyt wysoki poziom cukru we krwi.

Hipoglikemia – zbyt niski poziom cukru; stan niedocukrzenia, spadek poziomu cukru we krwi poniżej normy.

Hiperplazja – rozrost mięśni poprzez powiększanie się liczby włókien mięśniowych.

Hipertrofia – rozrost mięśni poprzez powiększanie się włókien mięśniowych.

Hormon wzrostu – (H)GH, hormon wydzielany przez przedni płat przysadki. W tkance tłuszczowej zwiększa lipolizę, w mięśniach odpowiada za wzrost syntezy białka. U dzieci niedobór tego hormonu jest przyczyną niskiego wzrostu (karłowatości).

I

Indeks Glikemiczny (IG) – wielkość informująca o tym, jak dany produkt będący źródłem węglowodanów, wpływa na poziom cukru (glukozy) we krwi.

Insulina – anaboliczny hormon peptydowy o działaniu ogólnoustrojowym, odgrywający zasadniczą rolę przede wszystkim w metabolizmie węglowodanów, białek i tłuszczów.

Intensywność treningowa – stopień wysiłku wkładanego w trening. Składowa obciążenia treningowego, określająca jakościowy wymiar pracy treningowej. Intensywność treningu wynika głównie z przyjętego reżimu treningowego, który z kolei określa stosowane ciężary (% CM), tempo wykonywania, czas trwania pojedynczego powtórzenia.

J

Jednostka treningowa – zestaw ćwiczeń i zabiegów, składających się na pojedynczy trening.

Jodminerał niezbędny do syntezy hormonów tarczycy, które regulują metabolizm całego organizmu.

K

Katabolizm – ogół reakcji chemicznych metabolizmu prowadzący do rozpadu złożonych związków chemicznych na prostsze (procesy rozpadu). Procesem odwrotnym jest anabolizm.

„Kark” – potoczne określenie postawnego mężczyzny, zwykle dbającego głównie o ilość masy, nie o jej jakość. Posądzany o stosowanie nielegalnego dopingu. Cechy charakterystyczne, choć nieobligatoryjne to m.in. ogolona głowa, dres w paski, samochód BMW. To oczywiście stereotypy 🙂

Kofeina – stymulator; pobudza czynność serca oraz aktywność psychomotoryczną; jest uzależniająca, usuwa zmęczenie i polepsza koncentrację. Przedawkowanie jest niekorzystne dla zdrowia, powoduje m.in. zbyt wysokie ciśnienie, odwodnienie organizmu i wypłukiwanie wapnia z kości. Kofeina występuje w kawie, herbacie, napojach energetycznych i wielu suplementach.

„Koks” – potoczna nazwa nielegalnego wspomagania; środki anaboliczne; również osoba o masywnej posturze, stosująca takie środki.

Kolagen – białko będące podstawowym budulcem tkanki łącznej. Posiada bardzo wysoką odporność na rozciąganie i stanowi główny składnik ścięgien. Jest także odpowiedzialny za elastyczność skóry.

Koncentryczna faza powtórzenia – faza, w której przyczepy mięśniowe zbliżają się do siebie.

Krzyżowanie linek – ćwiczenie na specjalnej maszynie (brama) polegające na jednoczesnym ściąganiu rękami linek wyciągów, aż skrzyżują się one przed ćwiczącym.

 

L

Lipogeneza – proces gromadzenia zapasowej tkanki tłuszczowej. Procesem odwrotnym jest lipoliza.

Ł

Ładunek Glikemiczny – wielkość informująca o tym, jak produkt będący źródłem węglowodanów wpływa na poziom cukru, wyliczana na podstawie IG tego produktu oraz zawartości przyswajalnych węglowodanów (bez błonnika) w 100 g danego produktu.

Ławka Scotta – prawie pionowo ustawiona podpora pod ramiona wykorzystywana w ćwiczeniach na bicepsy. Nazywana jest także modlitewnikiem.

M

Magnezja – specjalny proszek, który nakłada się na ręce w celu uniknięcia poślizgu oraz dla pewniejszego chwytu gryfu sztangi (lub innego ciężkiego przyrządu).

Makrocykl – cykl treningowy ukierunkowany na cel główny sportowca.

Maksymalne pojedyncze powtórzenie (MPP) – maksymalny ciężar, z jakim można wykonać jedno pełne powtórzenie w danym ćwiczeniu.

Maszyny eliptyczne – stacjonarne maszyny do ćwiczeń aerobowych, na których nogi poruszają się po torze elipsy.

Melatonina – hormon; pochodna tryptofanu (aminokwas), odpowiadający za regulację cyklu snu i czuwania. Światło działa hamująco na wydzielanie tego hormonu.

Metabolit – produkt procesu przemiany materii, produkowany przez komórki organizmów żywych.

Metabolizm – przemiana materii szereg procesów oraz reakcji biochemicznych, które związane są z przemianami energetycznymi zachodzącymi w organizmie.

Mezocykl – podstawowy element składowy makrocyklu, ukierunkowany na realizację pojedynczego etapu w drodze do osiągnięcia celu głównego. Jest to cykl treningowy średniej długości (1 do kilku miesięcy).

Mikrocykl – układ kilku (do kilkunastu) jednostek treningowych ułożonych w kolejności, których zadaniem jest realizacja celu mezocyklu.

MMA (Mixed Martial Arts) – mieszane sztuki walki; dyscyplina sportowa, w której zawodnicy walczą wręcz przy bardzo dużym zakresie dozwolonych technik (bez użycia broni).

N

Napięcie spoczynkowe mięśni (muscle tone) – stan pobudzenia mięśniowego w którym mięsień utrzymuje stałe, lekkie napięcie.

Negatywne powtórzenia – stawianie oporu opuszczanemu ciężarowi, czyli w ruchu wstecznym, przeciwdziałając siłom grawitacji.

Noradrenalina – hormon zwierzęcy; organiczny związek chemiczny z grupy katecholamin, neuroprzekaźnik wydzielany zwykle razem z adrenaliną w sytuacjach stresowych. W ujęciu praktycznym można powiedzieć, iż adrenalina odpowiada za szybkość, natomiast noradrenalina także za wybuchy ponadprzeciętnie wielkiej siły w sytuacjach ekstremalnych.

O

Objętość minutowa serca – ilość krwi przepompowanej przez serce w ciągu minuty.

Obwodowa metoda treningu – metoda treningu stosowana także w odniesieniu do treningu oporowego. Trening obwodowy w okresie wdrażania do regularnego treningu z obciążeniami polega na wykonywaniu kolejno po sobie (w formie obwodów) serii ćwiczeń na poszczególne partie mięśniowe.

Obciążniki na przeguby – ciężarki zwykle w formie opasek zapinanych dokoła przegubów na nogach i rękach.

Opaski na nadgarstki – specjalne opaski stabilizujące i usztywniające nadgarstki tak, aby chronić je przez kontuzją.

P

Pakowanie (pumping iron, pompowanie żelastwa) – potoczne określenie treningu z ciężarami.

Palenie mięśniowe – stan podrażnienia mięśni wywołany ćwiczeniami na granicy możliwości.

Pas treningowy (training belt) – mocny, szeroki pas, zapinany wokół talii, przede wszystkim zabezpieczający grzbiet w okolicach krzyża podczas ćwiczeń. Szczególnie ważny przy takich ćwiczeniach jak martwy ciąg i przysiady ze sztangą.

Paski – specjalne taśmy mocowane do nadgarstków oraz gryfu sztangi. Wspomagają one uchwyt przy podnoszeniu sztangi. Używane także do ćwiczeń na drążku.

Pompowanie (pump) – spowodowanie napływu krwi do mięśni.

Powtórzenie (rep) – jednokrotne, pełne wykonanie ćwiczenia.

Pół-sztanga (T-bar) – sztanga, której gryf zamocowany jest z jednego końca do podłogi lub ramy maszyny. Służy do trenowania mięśni grzbietu.

Prążkowanie – uwidocznione detale mięśni, wiążące się z osiągnięciem bardzo dobrej definicji mięśni.

Program treningowy – pełen zestaw ćwiczeń do wykonania, rozpisany na poszczególne dni treningowe.

Progresja obciążeń – metoda treningu, w której zwiększa się obciążenia w miarę wzrostu siły i wytrzymałości mięśni.

Przetrenowanie (burnout, overtraining) – stan fizycznego i/lub psychicznego przemęczenia.

Podstawowa przemiana materii (PPM) – spoczynkowa przemiana materii. Wydatki energetyczne potrzebne do utrzymania podstawowych funkcji fizjologicznych organizmu w warunkach spoczynku (utrzymanie odpowiedniej temperatury, aktywność nerwów, mięśni, praca narządów, itd).

Próg zakwaszenia – intensywność wysiłku, po przekroczeniu której stężenie mleczanu (kwasu mlekowego) w mięśniach zaczyna wzrastać. Gromadzenie kwasu mlekowego jest charakterystyczne dla beztlenowych przemian energetycznych.

Przysiady ze sztangą – ćwiczenie podstawowe, jedno z najcięższych i najtrudniejszych technicznie, ale też ogólnie najskuteczniejsze ćwiczenie przyczyniające się nie tylko do rozwoju nóg, ale większości mięśni. Dodatkowo sprzyja zwiększeniu wydzielania hormonów, takich jak testosteron.

R

Reduktor tkanki tłuszczowej – środek wspomagający spalanie tkanki tłuszczowej. Środki tego typu mogą nasilać lipolizę i\lub termogenezę (termogeniki) i tym samym przyczyniać się do znacznie lepszych wyników w redukcji tkanki tłuszczowej (podstawą tego procesu jest jednak dieta i ćwiczenia aerobowe).

REM (REM – z ang. rapid eyes movements) – faza snu, następująca po etapie snu głębokiego, objawiająca się szybkim ruchem gałek ocznych.

Rzeźba (definicja) – stan, w którym nastąpiło pozbycie się tkani tłuszczowej i wody podskórnej z organizmu, uwidaczniający szczegóły umięśnienia.

 

S

Serie (sets) – zestawy zaplanowanej liczby powtórzeń ćwiczenia, wykonywanych jedna po drugiej z przerwami.

Ścięgna (tendons) – wiązka lub splot zbudowane z mocnej tkanki, łącząca mięśnie z kośćmi.

Separacja mięśni – bruzdy oddzielające poszczególne mięśnie / grupy mięśniowe, a nawet pojedyncze brzuśce jednego mięśnia. Separacja to jeden z parametrów oceny sędziowskiej w rundach sylwetkowych na zawodach w kulturystyce i fitness.

Serotonina – hormon pełniący funkcję neuroprzekaźnika (przekazuje odpowiednie sygnały do mózgu). Wywołuje on ogólne odprężenie, uspokojenie, obniża wydolność fizyczną i psychiczną. Serotonina przekształca się w organizmie w melatoninę.

Skurcz mięśnia (contraction) – skracanie się mięśnia przy jednoczesnym pokonywaniu oporu.

Skurcz izometryczny – skurcz, w którym następuje zmiana napięcia mięśnia, bez zamiany jego długości (odległość między przyczepami mięśniowymi).

Skurcz izotoniczny – skurcz, w którym następuje zmiana długości mięśnia, bez zmiany jego napięcia.

„Spalacz tłuszczu” – patrz: reduktor tkanki tłuszczowej.

Stagnacja – stan objawiający się brakiem postępów treningowych, mimo regularnych ćwiczeń. Przyczyn należy szukać w diecie, metodach i intensywności treningu, kwestiach regeneracji organizmu.

Stepper – maszyna stacjonarna do treningu aerobowego, na której wykonywany jest ruch imitujący wchodzenie po schodach.

Stretching – forma treningu polegająca na rozciąganiu mięśni.

Supinacja – ruch w płaszczyźnie mieszanej, nawracanie. Na przykład uginanie ramion ze sztangielkami z supinacją.

Sucha masa mięśniowa (lean body mass) – termin używany dla określenia zawartości samej, czystej masy mięśniowej w organizmie.

Swobodne ciężary, wolne ciężary (free weights) – sztangi, sztangielki i inne przyrządy w odróżnieniu od stabilizowanych maszyn treningowych.


T

Testosteron – podstawowy męski steroidowy hormon płciowy należący do androgenów. Jest produkowany przez komórki śródmiąższowe w jądrach pod wpływem LH, a także (w niewielkich ilościach) przez korę nadnerczy, jajniki i łożysko u kobiet.

Tłuszcze nasycone – tłuszcze pochodzenia zwierzęcego, zwykle posiadają stałą konsystencję (np. słonina, smalec).

Tłuszcze nienasycone – tłuszcze głównie pochodzenia roślinnego, posiadają postać płynną lub mazistą. Szczególnie istotna jest grupa niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych, czyli NNKT.

Tonus mięśniowy – stan spoczynkowego napięcia mięśniowego wywołany słabym skurczem izometrycznym mięśni, regulowany na drodze odruchowej.

Trans – druga, obok cis, konfiguracja, w której mogą występować tłuszcze nienasycone, w jakiej pozbawione są one swych zdrowotnych właściwości. Tłuszcze w konfiguracji cis przekształcą się w trans najczęściej na skutek przemysłowych procesów uwodorniania, przeprowadzonych w celu wydłużenia okresu przydatności do spożycia tłuszczów nienasyconych. Frakcje trans uchodzą za bardzo niekorzystne dal zdrowia.

Trening aerobowy – wysiłek tlenowy; wysiłek o intensywności umiarkowanej, która pozwala na pozyskiwanie energii w wyniku energetycznych przemian tlenowych. Utrzymanie właściwych parametrów (czas, tętno, intensywność) pozwala na redukcję tkanki tłuszczowej.

Trening cardio – trening pozytywnie wpływający na funkcjonowanie układu krążenia. Treningiem cardio może być zarówno wysiłek tlenowy (aerobowy), jak i beztlenowy (anaerobowy).

Trening interwałowy – trening o zmiennej intensywności, w którym odcinkom pracy o bardzo wysokiej intensywności towarzyszą odcinki aktywnego odpoczynku, przyjmujące formę wysiłku o mniejszej intensywności. Ten rodzaj treningu może służyć redukcji tkanki tłuszczowej. Treningi interwałowe uchodzą za bardzo skuteczne.

Trening oporowy – każda forma treningu, w której mięśnie kosztem wykonywanej pracy (skurcz) muszą przezwyciężyć stawiany opór (rolę oporu może spełniać zewnętrzne obciążenie – np. sztangielki, lub opory własnego ciała – trening izometryczny).

Trening do nieudanej próby – wykonywanie powtórzeń w serii, aż do momentu, gdy nie jest się w stanie wykonać kolejnego, pełnego powtórzenia.

Trening kondycyjny – trening, którego celem jest wysoka wydajność serca i płuc.

Trening obwodowy – system treningowy, polegający na natychmiastowym przechodzeniu od jednego ćwiczenia do następnego.

Tribulus (Buzdyganek naziemny) – roślina, która jako źródło saponin steroidowych jest składnikiem suplementów mających na celu podnoszenie poziomu testosteronu.

U

Unaczynienie (vascularity) – stopień pokrycia mięśni siatką naczyń krwionośnych.

V

VO2 max – tzw. pułap tlenowy; maksymalny pobór tlenu; największa ilość tlenu, jaką organizm zużywa w ciągu minuty. VO2 max jest jednym z głównych parametrów pomiaru wydolności człowieka w długotrwałych wysiłkach.

W

Wartość biologiczna (BV) – przyswajalność; wartościowość białka jako źródła aminokwasów dla organizmu.

Wolne rodniki – atomy tlenu pozbawione jednego elektronu, które dążąc do jego uzupełniania, są w organizmie przyczyną wielu negatywnych, pod względem zdrowotnym, procesów (przypisuje się im udział w procesach starzenia, rakowacenia, miażdżycy). Dlatego istotne jest przyjmowanie antyutleniaczy w różnych postaciach.

WPC (whey protein concentrate) – koncentrat białek serwatkowych; podstawa wielu odżywek białkowych.

WPI (whey protein isolate) – koncentrat białek serwatkowych; podstawa wielu odżywek białkowych.

Wymuszone powtórzenia (forced reps) – korzystanie z pomocy partnera treningowego, aby możliwe było ukończenie ostatnich kilku powtórzeń w serii.

Wytrzymałość (endurance) – zdolność mięśni do ciągłego wysiłku przez długi czas.

Wyprost – przejście z pozycji zgięcia w stawie do wyprostu.

X

Y

Z

Zakres ruchu (range of motion) – wielkość zasięgu ruchu, jakim dysponuje ćwiczący w określonym ćwiczeniu.

ZMA – mieszanka chelatów cynku i magnezu, a także witaminy B6, mające na celu wspomaganie regeneracji organizmu, korzystne wpływanie na jakość snu i wydzielanie hormonów anabolicznych.